• Brak produktów w koszyku.

Rządy prawa. Wykłady prof. Adama Bodnara

Każdy z nas – jako obywatelka i obywatel tego kraju – ma pewne prawa, ale i obowiązki.  Co nam gwarantuje Konstytucja, jak ją czytać, rozumieć i stosować? Kto może nam pomóc w obronie naszych praw? Co to jest praworządność i czym nie jest i po co ona jest potrzebna każdemu obywatelowi? 

Odcinek 1 – Instrukcja obsługi życia w państwie prawa – co to jest praworządność i czym nie jest i po co ona jest potrzebna każdemu obywatelowi

Państwo praworządne to pewien ideał. Nie bez przyczyny światowe organizacje oceniające praworządność dokonują analizy na skali od 1 do 100. Nawet najbardziej praworządne państwa nie zdobywają 100 punktów. Nawet tam pojawiają się drobne rysy. Co ciekawe są to państwa skandynawskie, te same, które mogą się szczycić czystym powietrzem. Ale nawet tam mogą powstawać drobne kłopoty w funkcjonowaniu systemu prawnego. Słowem nikt nie jest doskonały. Różnica jednak polega na tym, czy do doskonałości stale się dąży, jest ona wpisana w zasadę funkcjonowania państwa, czy też akceptujemy różne problemy i po prostu z nimi żyjemy. Tak jak się przyzwyczajamy do życia w smogu

Odcinek 2 – Spotkanie Dawida z Goliatem, czyli obywatel na ścieżce kolizyjnej z państwem. Podział i równowaga władz.

Państwo ze swej natury jest zawsze mocne. Jest tym przypowieściowym Goliatem, jest wyposażone w aparat egzekucji poleceń, ma zasoby finansowe, stać je na najlepszą reprezentację prawną. Ale obywatel właśnie dzięki sądom może stać się tym Dawidem. Czyli nawet będąc teoretycznie słabszy, może sobie z państwem poradzić. Może z nim wygrać. Może używać prawa jak Dawid używał procy i rozstrzygnąć spór na swoją korzyść. Ale tylko, że ta proca rzeczywiście potrafi strzelać i ma wystarczający zasób kamieni.

Odcinek 3 Prawo jak mechanizmy zegarów – czyli dlaczego rządy prawa wymagają dobrego prawa

Adam Zagajewski, słynny polski poeta, napisał wiersz o prawie. Prawo dla niego jest „niewidzialne, przezroczyste, o anemicznej cerze chorowitego chłopca, który rozwiązuje szarady”. Podkreśla, że jest niedostępne wzruszeniu poety”. We współczesnym państwie cała sztuka polega na tym, aby nie tyle ograniczać przepisy, co raczej powodować, że będą one po prostu przemyślane i skuteczne. To jest warunek dobrego rządzenia, aby obywateli nie zaskakiwać nagłymi, błędnymi i sprzecznymi ze sobą regulacjami. Stąd też prowadzone są od lat studia nad tym jak zapewnić poprawną legislację.

Chcesz obejrzeć pozostałe odcinki bezpłatnie?

dr hab. nauk prawnych, profesor na SWPS. Prawnik, specjalista w zakresie prawa konstytucyjnego i praw człowieka. Rzecznik Praw Obywatelskich VII kadencji. W latach 2010–2015 wiceprezes Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka. Współpracował z licznymi organizacjami pozarządowymi, m.in. z Fundacją Panoptykon (przewodniczący Rady Fundacji), ClientEarth Polska (członek rady programowej) i Stowarzyszeniem im. prof. Zbigniewa Hołdy (współzałożyciel oraz członek zarządu). Był także członkiem Obywatelskiego Forum Legislacji działającego przy Fundacji Batorego. W latach 2014–2015 członek Rady Dyrektorów Funduszu ONZ na rzecz Ofiar Tortur. Autor i współautor wielu publikacji naukowych, w szczególności z zakresu praw człowieka.